"Fundering is meer dan alleen draagkracht"

Funderingen verdienen meer aandacht en waardering, zo vindt de Nederlandse Vereniging Aannemers Funderingswerken (NVAF). Zelfs funderingsherstel moet niet alleen als kostenpost worden gezien, maar ook als kans door bijvoorbeeld een kelder bij te bouwen of voor de combinatie met een systeem om energie uit de bodem te winnen.

“Funderingen zijn niet zo zichtbaar als een nieuwe keuken, terwijl je er wel elke dag net zo van geniet. Maar wat zichtbaar is wordt nu eenmaal meer gewaardeerd”, zegt directeur Jaap Estié van de NVAF. Vooral bij renovaties zou er meer aandacht mogen zijn voor de fundering, ook in de gevallen dat er geen funderingsherstel nodig is. “Bij renovaties gaat het ook om uitbouwen en aanbouwen. Daarvoor is vaak uitbreiding van de fundering nodig. Maar denk ook aan bijvoorbeeld optoppen. Dan wordt de bestaande fundering extra belast en moet die misschien worden uitgebreid of versterkt.”

Estié wil vooral de kansen benadrukken die dat biedt. “Als je bij renovatie bijvoorbeeld een kelder toevoegt aan het gebouw, voeg je waarde toe. Die waarde kan zo maar hoger zijn dan de bouwkosten. Maar je kunt ook warmtewisselaars toevoegen. Dat kan met wisselaars in nieuwe funderingspalen, maar ook door het aanbrengen van warmtelussen in de bodem. Dat kunnen onze leden of aanverwante partijen prima meenemen bij hun funderingswerkzaamheden. Funderingsherstel kan ook een mooie nieuwe geïsoleerde beganegrondvloer opleveren. Een fundering is meer dan alleen een kostenpost of een noodzaak.”

Kosten

Van buitenaf wordt wel vaak op die manier naar funderingen gekeken, erkent Estié. “En in een aantal gevallen is dat ook zo als je puur naar funderingsherstel kijkt. Er zijn woningen waarbij het niet meer lonend is en die eigenlijk einde levensduur hebben bereikt. Alleen, zo kijken we niet naar woningen. Bij auto’s schrijven we af, maar bij woningen doen we dat niet.”

Goedkope oplossingen zijn er over het algemeen niet. Ook innovaties zullen niet leiden tot fors goedkopere oplossingen. “Er zijn innovaties die we testen, maar het is een sector die behoorlijk arbeidsintensief is en waar veel materiaal wordt gebruikt. We hebben te maken met inflatie, de loonkosten zijn gestegen en ook materialen zoals staal zijn duurder geworden. Dan heb je nog juridische aspecten als vergunningen. In de binnenstad moet je betalen voor parkeervergunningen. Verder valt funderingsherstel onder het btw-tarief van 21 procent, terwijl dat voor bijvoorbeeld schilderwerk bij renovatie 9 procent is. Dat zijn allemaal kostenverhogende zaken waar wij geen invloed op hebben.”

Mooie sector

Waar de sector wel invloed op heeft, is de techniek. “Er zijn heel veel samen in het aanbod van funderingsmethodes, ook voor funderingsherstel. Het is altijd maatwerk. Bij sommige grondslagen is bijvoorbeeld een bodemverbetering mogelijk. Daarnaast zijn er de afgelopen jaren veel technische innovaties geweest in materieel. Er zijn diverse machines die door de voordeur naar binnen kunnen en die vervolgens bijna chirurgische ingrepen uitvoeren.”

“Het is een mooie sector om in te werken”, benadrukt Estié dan ook. “Dat zie je ook aan het personeelsverloop. Mensen die in de sector komen werken zijn of heel snel weer weg of gaan nooit meer weg. Funderingsherstel is dan nog eens extra leuk omdat je daarmee rechtstreeks voor bewoners werkt en daar contact mee hebt. Je helpt hen er mee en staat aan de basis van een oplossing.”

Estié wijst daarbij ook op bijzondere werken, zoals de lopende renovatie van het Binnenhof en de ondergrondse uitbreiding van Paleis Het Loo. Allebei enorme klussen onder bestaande monumentale gebouwen, die ook op de vakbeurs MONUMENT te zien waren.

Bulk komt nog

Lastig voor de sector is wel dat die weet dat er veel werk aan komt, maar dat het niet te voorspellen is wanneer dat werk wekelijk gaat komen. “We merken dat het thema funderingen heel erg leeft, maar de bulk van herstel moet nog los gaan komen. Het probleem is evident, maar de oplossingsrichting divers. Soms is er acuut herstel nodig, maar vaker zit het op lange of middellange termijn. En met maatregelen als verhoging van het grondwaterpeil kun je de levensduur van houten paalfunderingen soms nog verlengen. Bedrijven in de sector hebben nu best goed werk, maar kunnen pas groeien als het werk daadwerkelijk los komt. Het is lastig om daar alleen op basis van beloftes nu al op in te spelen. Je zou er extra mensen voor moeten opleiden, maar dan moet het werk er wel zijn op het moment dat die mensen opgeleid zijn.”

De Nederlandse Vereniging Aannemers Funderingswerken is exposant op Renovatie & Transformatie 2026 - van 19 t/m 21 mei in de Brabanthallen in Den Bosch. U vindt hen op standnummer 1.D052.